Litery na zwolnieniu lekarskim nie oznaczają choroby. Wskazują okoliczności niezdolności do pracy, które wpływają na wysokość świadczenia albo długość okresu zasiłkowego.
Najważniejsze z nich to A, B, C, D i E — a każde niesie inną informację dla ZUS i pracodawcy.
Najważniejsze w skrócie
- Kody literowe wskazują okoliczności, nie rozpoznanie.
- Kod B dotyczy niezdolności przypadającej w okresie ciąży — 100% podstawy i 270 dni.
- Kod D oznacza gruźlicę — wydłużony okres zasiłkowy do 270 dni.
- Kod A dotyczy nawrotu tej samej choroby po przerwie do 60 dni.
- Rozpoznanie (kod ICD-10) nie jest udostępniane pracodawcy.
Tabela kodów
| Kod | Znaczenie | Skutek |
|---|---|---|
| A | niezdolność po przerwie nie dłuższej niż 60 dni, spowodowana tą samą chorobą | dni sumują się do jednego okresu zasiłkowego |
| B | niezdolność przypadająca w okresie ciąży | 100% podstawy, okres zasiłkowy 270 dni |
| C | niezdolność spowodowana nadużyciem alkoholu | brak świadczenia za pierwsze 5 dni |
| D | niezdolność spowodowana gruźlicą | okres zasiłkowy 270 dni |
| E | niezdolność spowodowana chorobą, o której mowa w przepisach o chorobach zakaźnych | wydłużony termin powstania niezdolności po ustaniu ubezpieczenia |
Co widzi pracodawca
Pracodawca otrzymuje informację o okresie niezdolności do pracy oraz o wskazaniu dotyczącym trybu leczenia — czy chory powinien leżeć, czy może chodzić.
Nie otrzymuje rozpoznania ani kodu statystycznego ICD-10. To dane objęte tajemnicą.
Kontekst. Kody literowe mają charakter porządkowy i wpływają na rozliczenie świadczenia. Kod B jest wyjątkiem — z jego obecności można wywnioskować fakt ciąży, co bywa przedmiotem dyskusji o prywatności.
Kod B — ciąża
Najważniejszy praktycznie. Oznaczenie B oznacza, że niezdolność przypada w okresie ciąży, co niesie dwa skutki:
- 100% podstawy wymiaru zamiast standardowych 80%.
- Okres zasiłkowy 270 dni zamiast 182.
Kod wpisuje lekarz na podstawie stanu faktycznego. Nie trzeba o niego prosić — ale warto sprawdzić, czy się znalazł, bo różnica w świadczeniu jest istotna.
Kod A — nawrót choroby
Oznacza niezdolność powstałą po przerwie nie dłuższej niż 60 dni, spowodowaną tą samą chorobą co poprzednia.
Skutek: dni sumują się do jednego okresu zasiłkowego. Licznik 182 dni nie startuje od nowa.
To ma znaczenie przy chorobach przewlekłych z zaostrzeniami — kolejne zwolnienia z tego samego powodu nie resetują puli.
Kod C — alkohol
Niezdolność spowodowana nadużyciem alkoholu oznacza brak prawa do świadczenia za pierwsze 5 dni niezdolności.
To jedyny kod o charakterze bezpośrednio sankcyjnym. Wpisuje go lekarz na podstawie oceny stanu pacjenta.
Kod ICD-10 a kody literowe
Dwa różne oznaczenia, łatwe do pomylenia:
| Oznaczenie | Co opisuje | Kto widzi |
|---|---|---|
| Kod literowy (A, B, C, D, E) | okoliczności niezdolności | ZUS i płatnik |
| Kod ICD-10 | rozpoznanie choroby | ZUS, nie płatnik |
Kod ICD-10 to międzynarodowa klasyfikacja chorób — służy statystyce i rozliczeniom, nie ocenie pracownika.
Co zrobić, gdy kod jest błędny
- Sprawdź zwolnienie na PUE ZUS zaraz po wizycie.
- Zgłoś to lekarzowi — korekta e-ZLA jest możliwa.
- Przy kodzie B reaguj szybko; brak oznaczenia oznacza 80% zamiast 100%.
- Zachowaj dokumentację medyczną potwierdzającą okoliczności.
Warto zapamiętać
- Kody literowe opisują okoliczności niezdolności, nie chorobę.
- Kod B (ciąża) daje 100% podstawy i wydłuża okres zasiłkowy do 270 dni.
- Kod A oznacza, że dni sumują się do jednego okresu zasiłkowego.
- Kod C skutkuje brakiem świadczenia za pierwsze 5 dni.
- Pracodawca nie widzi rozpoznania ani kodu ICD-10.
Chcesz wiedzieć, ile wynosi Twoje świadczenie?
80% czy 100%, podstawa wymiaru i okres zasiłkowy. Zobacz zasady zasiłku →
Przeczytaj też
- e-ZLA — jak działa zwolnienie lekarskie krok po kroku
- L4 online a pracodawca — co widzi i co może zrobić
Źródła
Treść ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Stan prawny na 7 sierpnia 2026 r. — znaczenie kodów sprawdzaj na zus.pl. W przygotowaniu tego materiału wykorzystano narzędzia sztucznej inteligencji; treść została zweryfikowana redakcyjnie w oparciu o wskazane źródła.